Kiểm tra độ kín sau khi lắp housing lọc
Sau khi hoàn tất lắp đặt housing lọc, kiểm tra độ kín là bước không thể bỏ qua để bảo đảm hệ thống vận hành đúng theo thiết kế. Một housing không kín có thể gây rò rỉ khí hoặc chất lỏng, làm suy giảm hiệu quả lọc, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm bẩn và ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm cũng như an toàn vận hành. Việc kiểm tra độ kín đúng thời điểm và đúng phương pháp không chỉ giúp phát hiện sớm các lỗi lắp đặt, mà còn là cơ sở quan trọng để hệ thống lọc hoạt động ổn định, bền bỉ và đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe trong thực tế.
Kiểm tra độ kín sau khi lắp housing lọc
Housing lọc (vỏ bình lọc) là một thành phần quan trọng trong bất kỳ hệ thống lọc khí/phần chất lỏng nào từ công nghiệp dược phẩm, phòng sạch, đến xử lý nước công nghiệp. Sau khi hoàn tất lắp đặt, kiểm tra độ kín là bước quyết định để đảm bảo toàn bộ lưu lượng chất khí/chất lỏng đi qua bộ lọc, không bị rò rỉ ở phần housing, bảo vệ hiệu quả lọc và độ an toàn hoạt động của hệ thống.
Housing lọc đạt yêu cầu độ kín sẽ đảm bảo không có đường rò rỉ nào tồn tại ngoài đường đi qua vật liệu lọc. Nếu xảy ra rò rỉ, hiệu quả lọc giảm, có thể làm nhiễm bẩn sản phẩm, giảm tuổi thọ bộ lọc và gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường vận hành.
Thời điểm cần kiểm tra độ kín
Việc kiểm tra độ kín phải được thực hiện ngay sau khi hoàn thiện lắp đặt housing lọc và trước khi hệ thống chính thức vận hành. Cụ thể, các thời điểm quan trọng bao gồm:
Sau lắp đặt ban đầu: Ngay khi housing lọc và các bộ phận liên quan được lắp ráp và cố định, kiểm tra độ kín là bước cuối cùng trước khi nghiệm thu. Đây là lúc các điểm nối, gioăng, miệng bích và kết cấu hàn cần được đánh giá toàn diện để phát hiện sớm lỗi lắp đặt trước khi đưa vào vận hành.
Sau bảo trì sửa chữa: Ngày nay nhiều hệ thống lọc đặc biệt phòng sạch, hệ thống HVAC phải được bảo trì định kỳ. Mỗi lần thay thế lọc hoặc tháo lắp housing, phải kiểm tra lại độ kín để tránh phát sinh rò rỉ do tác động trong quá trình tháo lắp.
Định kỳ kiểm tra theo quy trình vận hành: Trong các môi trường quy chuẩn như dược phẩm, thực phẩm, vi điện tử, tiêu chuẩn vận hành thường quy định kiểm tra định kỳ độ kín housing để đảm bảo vẫn còn phù hợp với yêu cầu vận hành an toàn và hiệu quả.
Chuẩn bị trước khi kiểm tra khi lắp housing lọc
Để kiểm tra độ kín hiệu quả và chính xác, việc chuẩn bị là điều không thể bỏ qua:
Kiểm tra điều kiện sẵn sàng của housing
- Đảm bảo housing đã được lắp đúng yêu cầu kỹ thuật, gioăng và bu lông siết đủ lực theo tiêu chuẩn.
- Các bề mặt tiếp xúc phải sạch sẽ, không có mạt hàn, dầu mỡ hay bụi.
Chọn phương pháp và thiết bị đo phù hợp
Tùy vào mục đích kiểm tra bạn sẽ sử dụng phương pháp thủ công nhẹ nhàng hoặc thiết bị chuyên dụng (như máy kiểm tra độ rò rỉ) để đảm bảo phát hiện các khe hở nhỏ nhất có thể.
Có tài liệu hướng dẫn và tiêu chuẩn áp dụng
Việc áp dụng tiêu chuẩn kiểm tra cụ thể (nếu có) giúp đảm bảo độ tin cậy. Ví dụ trong hệ thống lọc HEPA (High-Efficiency Particulate Air) yêu cầu zero bypass, tức không khí không được lọt ra ngoài đường media lọc.
Đọc thêm các bài viết liên quan:
Bioreactor trong sản xuất enzyme công nghiệp
Thiết bị lên men ảnh hưởng thế nào đến hiệu suất vi sinh?
Các phương pháp kiểm tra độ kín phổ biến
Kiểm tra độ kín housing lọc có thể thực hiện theo nhiều phương pháp khác nhau, tùy theo yêu cầu về độ nhạy và điều kiện ứng dụng:
- Kiểm tra thủ công – Quan sát và cảm nhận
Đây là phương pháp cơ bản với dùng mắt và cảm quan để kiểm tra các đường nối, gioăng. Phương pháp này giúp phát hiện lỗi lớn nhưng không phát hiện được rò rỉ nhỏ ở mức vi mô.
Ưu điểm: Rẻ, nhanh, không cần thiết bị đặc biệt
Nhược điểm: Không chính xác, dễ bỏ sót lỗi nhỏ
- Kiểm tra bằng phương pháp áp lực – Pressure Test
Sử dụng khí hoặc nước đẩy vào housing lọc dưới áp suất làm việc để kiểm tra độ ổn định và rò rỉ. Một dạng thường thấy là hydrostatic test – bơm đầy housing bằng nước và kiểm tra rò rỉ dưới áp lực nhất định. Phương pháp này thường áp dụng cho hệ thống lọc chịu áp lực chất lỏng.
Ưu điểm: Phát hiện các đường rung lắc, rò rỉ lớn
Nhược điểm: Không hiệu quả với rò rỉ khí nhỏ
- Kiểm tra bằng tracer gas – Helium hoặc SF₆
Đây là phương pháp rất nhạy, sử dụng khí bản chất nhẹ (như helium) bơm vào housing và dùng thiết bị đo chuyên dụng để phát hiện khí thoát ra. Phương pháp này có thể phát hiện rò rỉ ở mức rất nhỏ, thường dùng cho các môi trường sạch hoặc công nghiệp có yêu cầu khắt khe.
Ưu điểm: Độ nhạy cao, tìm được rò rỉ vi mô
Nhược điểm: Cần thiết bị chuyên dụng và chi phí cao
- Kiểm tra bằng hệ thống đo chênh áp
Trong các hệ thống khí lọc như HEPA, kiểm tra chênh áp qua housing và bộ lọc cũng là một cách gián tiếp để suy đoán độ kín. Nếu áp suất đầu – cuối khác thường, khả năng có rò rỉ là rất cao.
Ưu điểm: Hữu ích cho hệ thống đang vận hành
Nhược điểm: Không chỉ ra chính xác vị trí rò rỉ
Quy trình kiểm tra độ kín chuẩn
Dưới đây là quy trình kiểm tra độ kín housing lọc theo chuẩn thực tế vận hành:
Bước 1: Chuẩn bị thiết bị
- Chọn phương pháp kiểm tra phù hợp với loại housing và môi trường vận hành.
- Vệ sinh bề mặt, đảm bảo không có vật cản.
Bước 2: Khởi động thiết bị đo
Nếu dùng tracer gas hay hydrostatic test, chuẩn bị thiết bị theo hướng dẫn nhà sản xuất.
Bước 3: Thực hiện kiểm tra
- Đặt tiêu chí: Mức rò rỉ chấp nhận được (nếu có).
- Thực hiện đo: Ghi lại các vị trí bị rò.
- Đánh giá kết quả: So sánh với tiêu chuẩn hoặc mức yêu cầu kỹ thuật.
Bước 4: Báo cáo và xử lý
- Tài liệu hóa các vị trí rò và mức độ.
- Quyết định sửa chữa hoặc tái lắp đặt nếu vượt ngưỡng chấp nhận.
Các lỗi thường gặp và cách khắc phục
Ngay cả khi có quy trình chuẩn, vẫn tồn tại một số lỗi phổ biến sau:
- Gioăng/Seal không kín
Nguyên nhân: Gioăng bị xoắn, đặt sai vị trí, chất lượng kém
Khắc phục: Thay mới gioăng đúng tiêu chuẩn, đảm bảo siết đúng mô men yêu cầu.
- Bu lông siết không đều
Nguyên nhân: Siết lệch lực dẫn đến bề mặt không đều
Khắc phục: Dùng cờ lê lực để siết đều, theo mô men quy định.
- Vết hàn kém chất lượng
Nguyên nhân: Hàn thiếu sâu, hàn không liền mạch
Khắc phục: Hàn lại bởi thợ có kinh nghiệm theo tiêu chuẩn chất lượng.
- Lắp sai hướng dòng khí/chất lỏng
Nguyên nhân: Lắp sai hướng filter hoặc housing
Khắc phục: Xác định lại hướng dòng và lắp lại đúng quy trình.
Tóm lại, việc kiểm tra độ kín sau khi lắp đặt housing lọc không chỉ là một bước kỹ thuật bắt buộc mà còn giữ vai trò then chốt trong việc bảo đảm hiệu quả lọc thực tế, duy trì chất lượng sản phẩm đầu ra, kéo dài tuổi thọ hệ thống và đáp ứng các tiêu chuẩn vận hành nghiêm ngặt. Thông qua các phương pháp kiểm tra từ cơ bản đến chuyên sâu như đo chênh áp, thử áp lực nước hoặc sử dụng tracer gas, người vận hành có thể linh hoạt lựa chọn giải pháp phù hợp với từng điều kiện ứng dụng, từ đó kiểm soát rủi ro rò rỉ và nâng cao hiệu quả vận hành theo hướng ổn định, bền vững.
Để tìm hiểu thêm các giải pháp housing lọc, thiết bị lọc và tiêu chuẩn kiểm tra độ kín trong thực tế vận hành, bạn có thể tham khảo tại MT – đơn vị cung cấp thiết bị và giải pháp lọc công nghiệp uy tín, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và tiêu chuẩn nghiêm ngặt của nhiều ngành sản xuất.